ผักพื้นบ้านหลายชนิดที่มีสารต้านอนุมูลอิสระป้องกันมะเร็งได้ หนึ่งในนั้นคือ “ผักแพว” เพราะเมื่อกินเป็นประจำแล้ว นอกจากจะช่วยร่างกายต่อต้านเนื้อร้ายและสร้างภูมิคุ้มกันแล้วยังช่วยในการชะลอวัย กินบ่อยๆ หน้าอ่อนเยาว์อยู่เสมอนั่นเอง ส่วนสรรพคุณอื่นๆ ก็ช่วยในการขับลม แก้หวัด ขับเหงื่อ รักษาโรคปอด เพราะผักแพวมีรสเผ็ดเล็กๆ แต่กลิ่นหอมหนักๆ เป็นพืชอีกชนิดที่นิยมมาดับกลิ่นคาวอาหาร

ผักแพวภาพโดยผู้เขียน


 

รู้จักผักแพว
ก่อนทำความรู้จักกับผักแพว เรามาดูความต่างของผักฟาร์มกับผักพื้นบ้านพอคร่าวๆ กันก่อนดีกว่า ความจริงแล้วผักทุกชนิดล้วนมีประโยชน์ แต่เหตุที่ผักพื้นบ้านถูกยกให้มีสรรพคุณเหนือกว่า เพราะขึ้นง่าย อย่างผักแพวชอบพื้นที่ชื้น นำกิ่งโยนทิ้งไปบริเวณนั้นมันก็ขึ้นงามได้โดยไม่ต้องดูแลเป็นพิเศษ ภาพที่นำมาประกอบ ก็ได้จากการปักกิ่งที่แถมมากับลาบคั่วเหนือตลาดนัดนั่นเอง นอกจากขึ้นง่ายแล้วผักพื้นบ้านไม่ชอบสารเคมี ส่วนมากจะตายหากเจอสารเหล่านี้ ทำให้สรรพคุณเด่นอันมีประโยชน์ต่อร่างการสะสมอยู่ในผักพื้นบ้านเต็มอัตรา นอกจากนี้มันเป็นผักพื้นบ้าน จึงเหมาะกับเจ้าของบ้านอยู่แล้ว

Advertisement

Advertisement

ผักแพวภาพโดยผู้เขียน


 

มาถึงลักษณะกันแล้ว ผักแพวเป็นพืชล้มลุก ลักษณะต้นเป็นปล้องคล้ายลำไผ่ ใบก็เรียวเหมือนใบไผ่ ทางภาคเหนือจึงเรียกว่า ผักไผ่ ส่วนทางจังหวัดอยุธยาหรือคำศัพท์โบราณเรียกว่า หอมจันทร์ ข้อนี้สันนิษฐานไม่ยาก นั่นเพราะกลิ่นผักแพวหอมชนะกลิ่นคาวปลาได้สบายๆ ฉะนั้นพ่อครัวพื้นบ้านจึงนิยมนำผักแพวมาเป็นเครื่องดับกลิ่นอาหาร

ต้มยำไก่ฉีกใส่ต้มยำไก่ฉีก ภาพโดยผู้เขียน


 

ผักแพวในเมนูอาหาร
ในภาคใต้ โดยเฉพาะพื้นที่สามจังหวัด นราธิวาส ยะลา ปัตตานี สามารถพบเห็นผักแพวในฐานะเครื่องชูกลิ่นในหลายๆ เมนู ได้แก่ แกงส้ม (หรือที่คนกรุงนิยมเรียกแกงเหลือง), ต้มยำไก่ฉีก, เครื่องเทศดับกลิ่นปลา เป็นต้น ส่วนภาคอื่นๆ ก็ ใส่แกงคั่ว, ยำสมุนไพร, ใส่ลาบ, ยำต่างๆ 

Advertisement

Advertisement

 

พันปลาผักแพวใส่ปลาทูอบ ภาพโดยผู้เขียน


 

ข้อเสียอย่างหนึ่งของผักพื้นบ้านย่านอาเซียนเรา คือ รสไม่อร่อยลิ้น ฉะนั้นจึงไม่เป็นที่นิยมแม้จะมีประโยชน์มากมาย คนโบราณจึงคิดค้นเมนูต่างๆ ขึ้นมาโดยที่ไม่ต้องกินผักเหล่านี้โดยตรง ตามที่ยกตัวอย่างมานี่แหละ ส่วนสายแข็งด้านผัก หากกินสดได้ ก็ดีเลยล่ะ แต่ควรระลึกเสมอว่า อะไรก็ตามถ้ามากเกินไปย่อมให้โทษ

ผักแพวภาพโดยผู้เขียน


ผักแพวในฐานะนักเดินทาง
ผักแพว หากไปถามหาในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ อาจไม่เจอ เพราะที่นี่เรียกว่า ผักเสม หรือ กึเสม ข้อนี้ อาจารย์พลเดช แซ่อ่อง ผู้สนใจศึกษาภาษาและวรรณกรรมท้องถิ่นชายแดนใต้ เคยบอกผู้เขียนว่า 

Advertisement

Advertisement


“ชื่อผักเสมนี้ มาไกลมากครับ   ภาษามลายูเรียก  กึซง  กึซง  นี้เป็นคำที่มีรากคำเดียวกันกับคำในภาษาเขมรว่า  กฺรสำงทํหํ ( อ่านว่า กรอซังตุมฮม)   เขมรกับมลายู ไปมาค้าขายกันจึงยืมคำจากภาษามลายู แต่ออกเสียงผิดไปเป็น ผักเสม / ผักกึเสม”

 

ผักแพวมีประโยชน์มากนัก ต้านอนุมูลอิสระได้อย่างมีประสิทธิภาพ ข้อนี้สำคัญ แม้รสจะไม่ดีเท่ากลิ่น แต่มีหลายเมนูที่สามารถใช้ผักแพวผสมได้ ลองดูอาจมีสักเมนูที่เป็นจานโปรดของคุณ