ประโยชน์ของหญ้าคา

หญ้าคาเป็นวัชพืชที่จัดได้ว่ากำจัดได้ยากมากชนิดหนึ่ง เพราะมันมีรากลึกฝังลงไปในดินและมันก็สามารถแตกแขนงลำต้นของมันเองได้โดยราก ด้วยเหตุฉนี้ไม่ว่าหญ้าชนิดนี้จะเกิดหรือแพร่พันธุ์ในพื้นที่ใดเรื่องการจะกำจัดให้หมดไปนั้นจึงเป็นเรื่องที่ยากมาก ถึงจะใช้ยาฆ่าหญ้าชนิดอย่างดีแต่ก็ไม่ทำให้หญ้าชนิดนี้ล้มหายตสยจากให้หมดไปำด้ง่าย ๆ แถมมันยังสามารถเจริญเติบโตได้อย่างรวดเร็วอีกด้วย ลำต้นเมื่อโตเต็มที่อาจยาวได้ถึงสองเมตรเชียว แถมหน่อแหนงของมันยังแหลมคม แม้นใครกร้ำกราย หนอแหลม ๆ ที่คมกริบ ทิ่มเท้านี้ทะลุหนังเชียวล่ะ เรียกว่าอันตายเหมือนกัน นั่นคือโทษของมัน แต่ว่าสิ่งที่มีโทษก็ย่อมมีประโยชน์บ้างเป็นธรรมดา

....

ในดงหญ้าคาบางแห่งที่กินบริเวณพื้นที่เป็นจำนวนมาก อย่างตามบ้านนอก ถ้ามีเป็นดงนั้นเกินแรงคนจะกำจัดไหว วิธีกำจัดก็ไม่ได้ยากหากจะทำจริง ๆ แค่่ไฟเผา แทร็คเตอร์ขุด ยาฆ่าหญ้าฉีด แต่เชื่อไหมผมเคยเห็นมาแล้ว มันกลับมาคือเก่า หรือดีไม่ดีอาจจะงามกว่าเดิมด้วยซ้ำ อย่างข้าง ๆ บ้านผม นี่เพิ่งเผาไปใหม่ ๆ มันเกิดมาอีกแล้ว ฉะนั้นอย่ากำจัดเสียให้ยากเลย เก็บไว้สำหรับใช้ประโยชน์เห็นจะดีกว่า

Advertisement

Advertisement

..

ดงหญ้าคานี้ ส่วนมากจะเป็นที่ชุกชมของสัตว์ขนาดเล็กจำพวกหนูนา เรียกว่านักนิยมกินหนูนี้ ที่ไหนมีดงหญ้าคา ที่นั่นย่อมมีหนูนาเสมอ ก็หาอะไรมาดัก กินกันจนเบื่อเชียวล่ะ เพียงแต่มีดงหญ้าคา

....

หญ้าในหน้าแล้ง อาจจะตั้งแต่หลังฤดูเก็บเกี่ยว หน้านี้จะเป็นหน้าที่มันโตเต็มที่แล้วและเป็นดงหนา หน้านี้จะเป็นหน้าเกี่ยวหญ้าคา เรียกว่าดงใหญ่ ๆ นี้อาจได้หญ้าคาได้เป็นสิบ ๆ มัดเลย เอาไปทำอะไรล่ะ รับรองมีแน่นอน อย่างในภาพนี้ก็มัดกองไว้หลายมัด เอาไว้สำหรับทำเป็นตับหญ้าคาครับ ตับหญ้าคามุงกระท่อมเถียงนานี้กันลมกันฝนได้อย่างดีเลย แถมไม่ร้อนเหมือนมุงสังกะสีด้วย วิธีทำก็คือ ไปตัดลำไม้ติ้วลำเล็ก ๆ ขนาดสักหนึ่งนิ้วมา ยาวสัก 150 เซนติเมตร จากนั้นก็นำหญ้าคามัดเข้ากับลำไม้ติ้ว หรือบางทีอาจใช้ไม้ไผ่ มัดด้วยเชือกฟาง โบราณอาจจะใช้ปอฟั่นอย่างดีมัด มัดทีละกระจุกเล็ก ๆ เข้ากับลำไม้ จนสุดลำ อีสานเรีก”การไพหญ้า” เสร็จก็จะได้ตับหญ้าคาหนึ่งตับ อีสานเรียกหนึ่งไพ ถ้ามีดงหญ้าคาเยอะ ๆ บางปีชาวนาบางเจ้าอาจได้หญ้าคาแต่ละปีเป็นร้อย ๆ ตับ หรือหลายร้อย หรือเป็นพันเลยก็อาจมี ทำได้เยอะ ๆ ส่งขายตามร้านส่ง ไพหนึ่งหรือตับหนึ่ง ขายส่งนี้ก็ 20-25 บาทต่อไพ เรียกว่าหญ้าคานี้ตัวสร้างรายได้อย่างดีเลย และตอนนี้ผมกำลังมีความคิดจะสร้างกระท่อมสักหลังไว้นอนเล่น ไปสำรวจราคาตับหญ้าคามาแล้ว ปรากฏว่า ไพหนึ่ง 30 บาทครับผม

Advertisement

Advertisement

....

นอกจากจะใช้ใบมันทำตับหญ้าได้แล้ว หญ้าคานี้ยังมีประโยชน์และสรรพคุณเป็นยาอีกด้วย อย่างรากหญ้าคานี้ คนโบราณจะขุดมาล้างน้ำต้มร่วมกับรากยาชนิดอื่น ๆ ใช้ดื่มบำรุงร่างกาย สรรพคุณ ช่วยรักษาความดันโลหิตสูง รักษาโรคซางตานขโมยในเด็ก ช่วยแก้ไข้ แก้อาการไอ ช่วยแก้พิษอักเสบในกระเพาะอาหาร แก้โรคมะเร็งในลำไส้ ช่วยแก้โรคบิด แก้โรคอุจจาระเป็นเลือด ช่วยแก้โรคริดสีดวงทวารต่ อีกเยอแยะ ฯลฯ และทั้งหมดนี้ก็คือประโยชน์ของวัชพืชที่กำจัดยากเหลือหลายอย่างหญ้าคารับผม

เรื่องและภาพโดยผู้เขียน J A I W