ใคร ๆ ก็รู้ว่าคนไทยและชาติไทยเป็นชนชาติกสิกรรม และอาชีพที่สืบทอดมาแต่บรรพบุรุษก็คือการทำนา และใครบ้างล่ะที่ไม่เคยทำนาปลูกข้าว คำตอบคือมีเยอะแยะ บางคนอาจเคยเห็นแต่ตอนที่มันสุกอยู่ในหม้อก็มี แต่ไม่รู้ว่ากว่ามันจะได้เป็นข้าวให้เรากินนั้นมีขั้นตอนวิธีการปลูกยากลำบากเพียงใด หรือหนัก ๆ เข้า ก็ถึงกับหุงไม่เป็นเลยก็มี ฮา

 

ตั้งแต่จำความได้ในวัยเด็ก ผมก็จำได้ว่าผมมีชีวิตผูกพันอยู่กับท้องไร่ท้องนาและการทำนา ถ้าเราไม่ทำนาเราก็จะไม่มีข้าวกินหรือเราไม่มีนาจะทำเราก็จะไม่มีข้าวจะกินเหมือนกัน ด้วยเหตุนี้การทำนาจึงเป็นเรื่องสำคัญ และฝนฟ้าของแต่ละปีนั่นล่ะคือความหวังของพวกเราชาวนา แต่ทุกวันนี้ผมไม่ได้ทำนาแล้ว หลังจากย้ายจากบ้านนอกเข้ามาอยู่ในตัวเมือง

 

เมื่อไม่นานมานี้ผมมีโอกาสได้ไปช่วยพี่ชายเกี่ยวข้าวที่อำเภอบ้านดุง หลังจากที่ห่างหายจากการทำนาไปหลายสิบปี ผมรู้สึกตกใจในกับผลผลิตที่เกิดขึ้นในการทำนาของพี่ชาย เมื่อนาข้าวแปดไร่ได้ข้าวแค่สามสิบกระสอบ ขณะนาข้าง ๆ ที่ทำแค่สี่ไร่ได้ผลผลิตมากว่าถึงสามเท่า และเมื่อก่อนนั้นนาแปลงนั้นกับแปลงของพี่ชายผมมันก็คือนาแปลงเดีวกัน เพียงแต่เขาได้แบ่งขายให้พี่ชายผมแล้วส่วนหนึ่ง นาเขาแค่ครึ่งหนึ่งของนาพี่ชายผม เพียงแต่ว่าเขาได้ผลผลิตเกือบร้อยกระสอบจากนาเพียงแค่สี่ไร่ แต่พี่ชายผมได้น้อยกว่าเขาเกือบสามต่อหนึ่ง ทั้งที่นาเป็นนาแถบเดียวกันเรียงแปลงและเป็นนาหนอง มันเป็นผลผลิตที่น่าตกใจมากของนักทำนา

Advertisement

Advertisement

 

ที่ทราบ พี่ชายผมแกทำนาแบบหว่านทีเดียวจบเลย ปกติคนทำนา หรือที่เราเคยทำมา เราจะคอยจะดูแลต้นข้าวตลอด ดูแลเรื่องการใส่ปุ๋ย การถากถางหญ้าที่เป็นวัชพืช ดูแลเรื่องน้ำอย่างดี แต่นี่แกปล่อยปละละเลยไม่ดูแลเลย ซึ่งผมคิดว่าต่อให้ร้อยไร่ก็คงไม่ได้ผลอะไรมาก คือทำนาแบบขี้เกียจยุ่งยากเสียเปล่า ทำให้ผมนึกถึงการทำนาจริง ๆ จัง ๆ ขึ้นมา

Advertisement

Advertisement

ผมไปศึกษาในยูทูป บางเจ้าทำนาไร่กว่า ๆ ได้ข้าวหกสิบกระสอบหรือสองตันกว่าก็มี บางเจ้าไร่เดียวได้ถึงห้าสิบกระสอบก็มี แต่เขาไม่ได้บอกว่าเขาทำอะไร หรือวิธีไหนถึงได้ข้าวมากมายขนาดนั้น

            https://pixabay.com/th/photos/%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A2-%E0%B8%9A%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%99%E0%B8%AD%E0%B8%81-%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2-%E0%B8%8A%E0%B8%99%E0%B8%9A%E0%B8%97-%E0%B8%84%E0%B8%99-%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A7-2366604/

ขอบคุณภาพจาก pixabay.com

 

การทำนาตั้งแต่สมัยผมเป็นเด็ก สมัยโน้นไม่มีปุ๋ยเคมี เราอาศัยแค่พึ่งฟ้าพึ่งฝนเป็นหลัก คือปล่อยตามบุญตามกรรมว่างั้นเถอะ และก็นั่นแหละคือวิธีการทำนาที่บางครอบครัวยึดถือทำกันสืบมาจนถึงทุกวันนี้ (ตัวอย่างเช่นพี่ชายผมเป็นต้น ฮา) หรือบางเจ้าทำเป็นสิบ ๆ ไร่ปีหนึ่งได้ข้าวไม่ถึงห้าสิบกระสอบก็มี ถ้าคิดว่าเรื่องนี้คือการโกหก ผมอยากให้ทุกท่านไปพิสูจน์ด้วยตัวเองด้วยการขึ้นรถผ่านมาแถว ๆ เขตภาคอิสานบ้านผม แค่นั่งรถผ่าน ๆ มองลอดหน้าต่างรถออกไปผมว่าน่าจะมองออกว่า คนแถว ๆ บ้านผมทำนาเขาทำตามแผนดั้งเดิมหรือไม่ ไม่ต้องไปถามชาวนาเลยครับ ผมว่าน่าจะได้คำตอบไม่ยาก เพราะผมเองก็ขึ้น ๆ ลง ๆ ระหว่างกรุงเทพฯ อุดรฯ บ่อย ๆ  และก็เห็นว่าทุก ๆ ปี ข้าวในนาข้าวรอบ ๆ ข้างทาง ผมก็เห็นมันเหมือน ๆ เดิมแทบทุกปี  นั่นคือชาวนายังทำนาแบบพึ่งฟ้าพึ่งฝนและยังขาดความรู้ขาดความเข้าใจ

Advertisement

Advertisement

 

การทำนาจริง ๆ ทุกวันนี้ที่ผมไปรู้มาที่เขาได้ข้าวมาก ๆ ทุกวันนี้เขาไม่ใช้เพียงปุ๋ยเคมี ปุ๋บชีวภาพหรือปุ๋ยหมักเหมือนเมื่อก่อนเท่านั้น แต่ทุกวันนี้เขามีวิทยาการที่ล้ำหน้าแบบใหม่นั่นคือการให้ปุ๋ยทางใบด้วย ชาวนาแถวบ้านผมเชื่อไหมครับว่า บางคนไม่รู้จักด้วยซ้ำว่า การให้ปุ๋ยทางใบคืออะไร หรือรู้ว่าเวลานาแล้งน้ำ ขาดน้ำ เราสามารถให้ปุ๋ยทางใบให้กับตันข้าวได้ด้วย และปุ๋ยเหล่านี้มันก็มีขายอยู่ตามร้ายขายปุ๋ยทั่ว ๆ ไป มีหลายชนิด เช่น ขนิดเป็นสารเหลวใช้ละลายน้ำสะอาดตามอัตราส่วนที่เขากำหนดไว้แล้วฉีดพ่นให้กับต้นข้าว หรือชนิดที่เป็นเกล็ด หรือปุ๋ยเกล็ด วิธีใช้ก็คล้าย ๆ กัน คือ ละลายน้ำตามอัตรส่วนที่เขาระบุไว้ที่ข้างฉลาก หรือคู่มือวิธีใช้ แล้วก็ฉีดพ่นในนาข้าว และก็ปุ๋ยพวกนี้เองที่มีส่วนช่วยในการเพิ่มผลผลิตในการทำนาให้กับชาวนายุคสมัยเดี๋ยวนี้ คู่กับการให้ปุ๋ยทางราก เช่น ปุ๋ยเคมี

https://pixabay.com/th/photos/ควาย-ชาวนา-การเพาะปลูก-การเกษตร-1822574ภาพจาก pixabay.com

 

ทุกวันนี้น้อยมากที่ชาวนาบ้านนอกจะรู้ว่าการทำนาเดี๋ยวนี้เขามีวิวัฒนาการก้าวไปถึงไหนกันแล้ว หรือมีวิธีการอย่างไรบ้างถึงได้ข้าวมาก ๆ ในแต่ละปี ผมว่าอาจมีมากมายที่ไม่รู้เลย หรือจะรู้บ้างก็แต่เพียงว่าพวกเขาต้องเสียเงินมากมายเพื่อไปซื้อปุ๋ยซื้อยาซื้อฮอร์โมนเป็นขวด ๆ เพื่อมาฉีดข้าวในนาเพื่อให้ข้าวโตไวเม็ดดก และได้ผลผลิตมากๆ แต่ว่าพวกเขาต้องเสียเงินไปเท่าไหร่ล่ะ? นั่นคือปัญหาที่ทำให้พวกเขาส่ายหัวใหักับการลงทุนครั้งยิ่งใหญ่ และปฏิเศษการทำนาอย่างมุ่งหวังเพื่อให้เกิดผลผลิตด้วยทุนที่มาก หรือบางคนว่าทำแบบนั้นข้าวของพวกเขาอาจกินไม่อร่อยก็มี สู้ปล่อยตามเวรตามกรรมไม่ได้ (ฮา) นั่นเป็นความเชื่ออย่างหนึ่ง แต่ความจริงปุ๋ยทางใบนี้ชาวนาบางเจ้าที่เขาประสบความสำเร็จเขาไม่ได้ซื้อเลยก็มีที่ผมรู้มา แต่เขาทำเอาเอง แต่ทำอย่างไรวิธีไหนนั้นผมว่ามันก็ยืดยาวหากจะว่าไป เช่น ฮอร์ไข่ น้ำหมักต่าง ๆ เช่น น้ำหมักหอยเชอรี่หรืออื่น ๆ แต่ถามหน่อยว่าชาวนาบ้านนอกรู้ไหมว่ามันใช้เป็นปุ๋ยได้ รู้ก็น้อยมากหรือไม่รู้เลย และก็นั่นล่ะ คือเหตุผลที่ชาวนาสมัยนี้ยังคงวก ๆ วน ๆ อยู่กับการทำนาแบบดั้งเดิม เช่น ชาวนาบ้านนอกขาดงที่ห่างไกลความเจริญ

นาภาพจาก Pixabay

 

ความตกต่ำย่ำแย่ของชาวนาไทยในทุกวันนี้ บางทีผมว่ามันอาจไม่ได้มาจากผู้นำประเทศหรือรัฐบาลก็ได้  แต่บางทีผมว่ามันอาจมาจากชาวบ้าน หรือประชนเอง อย่างเช่น การทำนานี้เป็นต้น เพราะผมแอบไปดูในช่องยูทูปบางช่องมา และได้เห็นการทำนาของคนเกาหลี ญี่ปุ่น และคิดว่าการที่คนไทยจะทำอย่างนั้นบ้างผมว่ามันก็ไม่เห็นจะยากเลย เพียงแต่เรายังมีสิ่งที่ขาดหายไปอยู่ ว่าแต่สิ่งนั้นมันอะไรล่ะ? ก็เหมือนชื่อเรื่องที่ผมเขียนนี่ไง คือ"ความรู้และความเข้าใจในการทำนาของชาวนา" ครับผม และในช่องยูทูปพวกนั้นล่ะคือทางออกที่มีมากมายในก่ารหาข้อมูลสำหรับนักทำนา

มีนักทำนาหรือชาวนาหลายคนที่เริ่มต้นและประสบความสำเร็จจากที่แห่งนั้น และผมก็หวังว่าจะส่งมันให้กับคุณผู้อ่านบ้าง ว่าแต่ "คุณได้เป็นชาวนาไหมล่ะ?" ผมคิดว่าคุณจะต้องทำนาเป็นแน่ ๆ ถ้ารู้จักศึกษามันก่อนลงมือทำ มันไม่มีอะไรที่น่ายุ่งยากหรอก ง่าย ๆ เอง...หรือจะติดตามที่ผมเขียนนี้ต่อ ๆ ไปก็ได้ ไม่แน่ว่าผมอาจมีแนวความคิดดี ๆ ใหม่ ๆ เกี่ยวกับการทำนามาฝากคุณอีกก็ได้

อ่านต่อไปสิ...

ขอบคุณและสวัสดี