ภูมิปัญญาชาวบ้าน ไม้กวาดดอกหญ้าทำมือ

     

     ไม้กวาด คืออุปกรณ์สำคัญที่ใช้สำหรับทำความสะอาดบ้านให้สะอาดสะอ้าน ทุกครัวเรือนต้องมีไม้กวาดไว้เพื่อทำความสะอาดบ้าน ปัดสิ่งสกปรกออกบางบ้านอาจจะใช้เครื่องดูดฝุ่น แต่ในความเป็นจริงแล้วไม้กวาดก็ยังจำเป็น ต้องใช้เหมือนเดิม เพราะราคาถูกกว่าใช้ง่ายกว่านั่นเองกอดอกหญ้า


     แต่ไม้กวาดนั้นมีหลากหลายชนิด แต่ละชนิดแต่ละอย่างมีการใช้งานแตกต่างกันไป ไม้กวาดส่วนใหญ่จะทำจากก้านของใบหรือจากลำต้น เช่น ทางมะพร้าว ก้านมะพร้าว หรือพวกหญ้า เช่น ดอกหญ้า ไม้กวาดดอกหญ้าเป็นไม้กวาดที่ทำมาจากต้นดอกหญ้า ลักษณะต้นจะเล็ก ๆ ก้านยาว ๆ มีดอกหญ้าแสมออกมาส่วนใบจะออกเรียวยาวสีเขียว ๆ มักจะโตเป็นพุ่ม ๆ หรืออยู่เป็นกอ ๆ ต้นดอกหญ้านั้นมักจะออกดอกช่วงปลายฝนต้นหนาว จะออกดอกผลิบานเต็มไปหมดเมื่อดอกแก่ได้เต็มที่ ก็จะเก็บเกี่ยวดอกหญ้ามาทำไม้กวาด เมื่อเก็บเกี่ยวมาแล้วก็จะนำมาตากแดดเพื่อให้ดอกหญ้านั้นแห้ง เมื่อดอกหญ้าแห้งก็จะทำการสลัดดอกหญ้าให้ดอกมันร่วงออก แล้วก็นำมาทำไม้กวาด บางครั้งด้วยความที่เราจะหาซื้อไม้กวาดสักอันที่ใช้แล้วมันไม่หลุด หรือกวาดไปดอกหญ้าหลุดไป จะหาสักอันที่ใช้แล้วถูกใจนั้นช่างยากเย็นเหลือเกิน สำหรับหลาย ๆ บ้านที่กำลังเจอปัญหานี้ พอดีเลยเราจะพามาดูกรรมวิธีการเอาดอกหญ้ามาทำไม้กวาดใช้เอง โดยเป็นสินค้าท้องถิ่นของหมู่คลองจำกา แท้จริงแล้วงานหลัก ๆ ของชาวหมู่บ้านคลองจำกา จะทำสวนทุเรียนกันในช่วงเดือน มกราคมถึงพฤษภาคม แต่พอหมดหน้าทุเรียนช่วงเดือน พฤศจิกายนเข้าหน้าหนาวพอดีเป็นเวลาที่ดอกหญ้ากำลังออกดอก พอออกดอกและแก่เต็มที่ก็จะเก็บเกี่ยวดอกหญ้า มาทำไม้กวาดดอกหญ้าใช้กันเอง หรือทำจำหน่ายด้วยก็มี เผื่อเป็นอาชีพเสริมในอีกหนึ่งช่องทางของชาวหมู่บ้านคลองจำกา โดยย่าของเราเป็นคนทำใช้เองด้วยและทำจำหน่ายด้วย มาดู ๆ กันว่าทำยังไง ขั้นตอนอาจจะไม่ละเอียดสักเท่าไหร่ เพราะบางขั้นตอนถ่ายไม่ทัน มา ๆ เริ่มกันเลย

Advertisement

Advertisement


     ขั้นตอนการทำ


1. นำไม้กวาดดอกหญ้าที่ได้ทำการเก็บเกี่ยวนำมาคัดแยก โดยเลือกก้านและดอกที่สมบูรณ์ช่อใหญ่และยาว แล้วนำมาตากแดดให้แห้งเมื่อแห้งแล้วทำการสลัดดอกหญ้าออกนำดอกหญ้ามาสลัดดอกออกสลัดเสร็จนำมาวางไว้ที่โต๊ะ


2.  นำดอกหญ้าที่ตากแดดแห้งแล้วสลัดดอกออกแล้ว นำมาดอกหญ้ามาแบ่งออกเป็น 1 กำมือแล้วมัดด้วยเชือกไว้ก่อน นำดอกหญ้ามามัดเป็นกำ ๆ


3. เมื่อมัดด้วยเชือกแล้ว ต่อมาก็เอาไม้ไผ่หรือไม้อะไรก็ได้ตัดมายาวพอประมาณ นำมามัดรวมกับดอกหญ้าที่ได้มัดไว้ก่อนหน้านั้นแล้ว เมื่อมัดดอกหญ้าติดกับไม้แล้ว ก็ทำการบีบมัดดอกหญ้าให้มันแบน ๆ ลงแล้วร้อยเข็มเย็บกระสอบกับด้าย ร้อยเสร็จก็ทำการถักดอกหญ้าไปเรื่อย ๆ จนสุด เมื่อทำเสร็จแล้วก็ทำการตัดตกแต่ง ส่วนที่มันแซมออกมา แล้วก็นำก้านดอกหญ้านำมาห่อหุ้มก้านไม้ไว้ทำการมัดให้เเน่น ตกแต่งให้สวยงามเป็นอันเสร็จเรียบร้อยไม้กวาดดอกหญ้าที่ทำการถักเสร็จและประกอบด้ามเสร็จเรียบร้อยเตรียมนำจำหน่าย

Advertisement

Advertisement


     ทุกวันนี้ไม้กวาดดอกหญ้าที่ทำมือนั้น หายากจริง ๆ พอดีที่หมู่บ้านคลองจำ ชาวบ้านปลูกดอกหญ้าทำเป็นอาชีพเสริมกัน หลังจากที่ได้ตัดทุเรียนจำหน่ายหมดแล้ว (ทำจำหน่ายบ้านใครบ้านมัน) แล้วย่าแกก็ปลูกดอกหญ้าไว้มาก เพื่อที่จะทำไม้กวาดดอกหญ้าจำหน่าย แกทำขายอันนึงก็ราคา 90 บาท นี่คือราคาส่งนะเพราะไม้กวาดดอกหญ้าที่ทำมือ ทุกวันนี้ไม่ค่อยมีคนทำกันแล้ว จะมีก็ที่หมู่บ้านคลองจำกานี่แหละที่ทำกันอยู่เป็นสินค้าท้องถิ่นของที่นี่เลย ถ้าเป็นไม้กวาดตามท้องตลาด ขนาดแบบธรรมดาราคา 40-45 บาทแล้ว บางทีก็กวาดไปหลุดไปก็มีหรือ บางทีกวาดยังไม่เท่าไหร่ก็หลุดออกมาทั้งยวงก็มี ส่วนใครที่สนใจไม้กวาดดอกหญ้าทำมือ ติดต่อโทรหาย่าเราได้เลยเบอร์ส่วนตัวย่าเราเอง จะทิ้งเบอร์ไว้ใต้บทความนะไม้กวาดดอกหญ้าจะเริ่มทำตั้งแต่เดือนธันวาคมนะ ถ้าใครจะสั่งไปขายสั่งได้เลยเอาไปใช้งานรับรองไม่ผิดหวัง เพราะที่บ้านก็เอามาใช้เหมือนกันใช้มาสองปีแล้วยังไม่หักไม่หลุดเลยแน่หนามาก

เบอร์ติดต่อ : 085-4461483 ย่าทิม

ภาพทั้งหมดถ่ายโดย :ผู้เขียนบทความ