Cr.ภาพถ่ายปกจากศมส.

หลายคนคงสงสัยว่าตึกสีเหลืองสไตล์ยุโรป โดดเด่นสวยงามภายในค่ายทหาร มีความเป็นมาอย่างไร และด้านในนี้มีอะไรอยู่บ้าง ในตึกนี้คือพิพิธภัณฑ์ทหารค่ายจักรพงษ์ สร้างขึ้นเมื่อปีพ.ศ. 2461 ในอาณาบริเวณของมณฑลทหารบกที่ 12 ค่ายทหารแห่งแรกของประเทศไทย ผู้ทรงก่อตั้งคือจอมพลสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ พระราชโอรสของรัชกาลที่ 5 พระองค์ท่านเป็นนักเรียนนายร้อยที่รัสเซียและเรียนต่อวิชาเสนาทหาร 

มุมภาพร.5 ในตึกพิพิธภัณฑ์ห้องพระบรมรูปร.5  Cr.ภาพถ่ายจากศมส.


ตึกสวยหลังนี้ ผ่านกาลเวลามาถึง 100 ปี มีการบูรณะซ่อมแซมโดยช่างของกรมศิลปากร การออกแบบมีการทำให้ประตูหน้าต่างตรงกัน ทำให้ระบายอากาศดี ตึกสมัยก่อนมักออกแบบให้มีชั้นใต้ดิน เพราะในช่วงศึกสงครามใช้เป็นที่หลบภัยได้อย่างดี ตึกแห่งนี้มีห้องใต้ดินที่ออกแบบให้กว้างขวาง โดยรอบมีช่องให้แสงสว่างเข้าได้ ทำให้สามารถมองลอดออกไปดูสถานการณ์ภายนอกได้ การจัดแสดงมี 2 ชั้น ชั้นล่างเป็นห้องพระบรมรูปร. 5 หนึ่งห้อง ส่วนชั้นบนมีห้องสมเด็จฯ เจ้าฟ้าจักรพงษ์ เป็นห้องทำงานและมุมพักผ่อนอิริยาบถของท่าน

Advertisement

Advertisement

อาวุธปืนและดาบปลายปืนอาวุธสมัยสงครามโลกครั้งที่ 1,2 สงครามมหาเอเชียบูรพา Cr.ภาพจากศมส.


การจัดแสดงด้านในพิพิธภัณฑ์ ส่วนใหญ่เป็นเครื่องใช้ในการทหารได้แก่ อาวุธที่ทหารใช้รบในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 1 และสงครามโลกครั้งที่ 2 สงครามมหาเอเชียบูรพา มีปืน ดาบปลายปืน กระบี่ ส่วนอุปกรณ์ภาคสนามในการออกรบ มีใบเลื่อย สาแหรก หมวกเหล็ก อุปกรณ์เหล่านี้ทำให้เราได้เห็นว่าในการรบภาคสนามจริง ๆ นั้น ทหารสมัยก่อนต้องใช้เครื่องมืออะไรบ้าง อย่างเช่นเชือกที่มัดเป็นสาแหรก มีประโยชน์มากใช้สำหรับหามคนบาดเจ็บที่โดนยิง โดยใช้ไม้คานเสียบตรงรูร้อย เสร็จแล้วก็ช่วยกันแบกออกมาส่งให้หมอ ถ้าไม่แบกคนเจ็บ ก็จะใช้สำหรับแบกข้าวสาร ปืนและสัมภาระต่าง ๆ อุปกรณ์เครื่องครัวที่ใช้ภาคสนาม มีกระทะใบบัวขนาดใหญ่ ปิ่นโตเถาใหญ่ทำจากทองเหลือง กระต่ายขูดมะพร้าว

Advertisement

Advertisement

อุปกรณ์ภาคสนามของทหารในสนามรบอุปกรณ์ภาคสนามของทหารในสนามรบ  Cr.ภาพถ่ายจากศมส.


วัตถุจัดแสดงอีกส่วนหนึ่งคือ ถ้วยโถโอชามกระเบื้องแบบยุโรป ทุกชิ้นจะมีตรากองทัพบก ใช้ในการรับรองบุคคลสำคัญ ลักษณะเด่นของภาชนะเหล่านี้คือความสวยงามคงทนแม้จะผ่านกาลเวลามาหลายสิบปีลักษณะภาชนะจะมีขนาดใหญ่กว่าที่เราเห็นและใช้กันในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นจานชามทัพพีช้อนส้อม และมีพวกภาชนะเครื่องเงินที่วางขนมปังปิ้ง ที่วางไข่ลวก กาน้ำชา

ภาชนะเครื่องใช้ที่ใช้รับรองแขกคนสำคัญของกองทัพบกในอดีต

ภาชนะเครื่องใช้ที่ใช้รับรองแขกคนสำคัญของกองทัพบกในอดีต Cr.ภาพถ่ายจากศมส.


สำหรับผู้มาเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์แห่งนี้ นอกจากจะได้เห็นสิ่งของที่เคยใช้จริงของทหารในสงครามที่หาดูได้ยากแล้ว ป้ายคำอธิบายกับเรื่องราวในยุคนั้น ชวนให้รู้สึกอยากค้นคว้าติดตาม โดยเฉพาะรายละเอียดของการใช้ชีวิตในป่า การหุงหาอาหาร การสู้รบและความลำบากแสนเข็ญของทหารหาญผู้เสียสละปกป้องชาติบ้านเมือง

Advertisement

Advertisement


สถานที่ตั้ง : พิพิธภัณฑ์ทหารค่ายจักรพงษ์ กองยุทธการมณฑลทหารบกที่ 12 อำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี 25000

โทรศัพท์ : 037 475 240 

เวลาเปิด - ปิด : วันเวลาราชการ 8.30 - 16.30 น. วันจันทร์ - วันศุกร์ (แจ้งให้ทราบล่วงหน้า) ไม่เก็บค่าเข้าชม


ขอขอบคุณฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ในประเทศไทย ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) (ศมส.) สาวิตรี ตลับแป้น(รัตนา) https://db.sac.or.th/museum/museum-detail/868