ต

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

จังหวัดจันทบุรีมีจุดเด่นหลายอย่างนอกจากเป็นเมืองการท่องเที่ยวแล้วก็เป็นเมืองแห่งอัญมณีอีกอย่างหนึ่งด้วย ต้องขอเล่าก่อนว่า "ในสมัยก่อนจังหวัดจันทบุรีมีแร่อยู่มากมายหลายชนิดเป็นเมืองแห่งการเจียระไน ส่งออกเพชร ส่งออกพลอย ออกไปขายต่างประเทศ จนถึงปัจจุบันแร่ชนิดต่าง ๆ เริ่มหายากขึ้นจนไม่สามารถเสาะหาได้ในจังหวัดจันทบุรี คนที่ทำอาชีพนี้จึงต้องนำเข้าแร่จากต่างประเทศแทน โดยส่วนมากจะเป็นแร่แถบแอฟริกานำเข้ามาเป็นจำนวนมาก ด้วยฝีมือการเจียระไนของคนจันทบุรีที่ได้รับการยอมรับจากคนในหลายประเทศทั้งในเรื่องของการเจียระไนที่มีคุณภาพและความประณีตของการเจียระไนที่ออกมางดงามซึ่งส่งผลทำให้ราคาของเครื่องประดับมีมูลค่าที่สูงขึ้น"  เมื่อท่านได้ฟังประวัติคร่าว ๆ แล้วถ้าท่านเป็นคนทั่วไปที่ไม่ได้เข้าสังคมของเครื่องประดับจะไม่มีความรู้ในเรื่องนี้เลย เมื่อไปพบกับแร่ของจริงก็คิดเพียงว่าเป็นแค่หินธรรมดาก้อนหนึ่งที่มีสีสวยสดงดงาม แต่หารู้ไม่ว่ามันมีมูลค่ามากมายมหาศาลแค่ไหน บทความนี้ผู้เขียนจึงขอพาทุกท่านไปรู้จักกับ"พิพิธภัณฑ์อัญมณีและเครื่องประดับจังหวัดจันทบุรี" ที่เป็นแหล่งเรียนรู้เพียงแห่งเดียวในจังหวัดจันทบุรี หรือแห่งเดียวในประเทศไทยเลยก็ว่าได้ โดยผู้เขียนจะขอพาทุกท่านไปรู้จักกับแร่ชนิดต่าง ๆ ว่ามีแหล่งกำเนิดมาจากอะไร มาจากที่ไหน และนำไปทำอัญมณีและเครื่องประดับได้ยังไง 

Advertisement

Advertisement

ถภาพถ่ายโดยนักเขียน

ก่อนอื่นต้องขออธิบายก่อนว่า อัญมณีนั้นคืออะไร “อัญมณีเป็นแร่หรือธาตุที่เกิดขึ้นใต้ผิวโลก พบอยู่ในหินมีโครงสร้างทางผลึกคงที่ คือ มีอะตอมภายในเรียงตัวเป็นระเบียบในรูปผลึก และมีองค์ประกอบทางเคมีที่แน่นอน ดังนั้นจึงพบอัญมณีในหินที่ได้หลายชนิด เช่น โทแพช เบริลและทัวร์มาลีนในหินอัคนี พบคอรันดัมในลานแร่ เป็นต้น นอกจากนี้หินบางชนิดสามารถนำไปทำอัญมณีได้ เช่น ลาฟิสลาชูลี ออบซีเดียน มอลคาไวด์ ยูนาไคต์ เป็นต้น" เมื่อท่านรู้จักความหมายคร่าว ๆ แล้วไปพบกับอัญมณีชนิดต่าง ๆ กันเลยดีกว่า

Advertisement

Advertisement

ถ

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

1. เพชร (Diamond) เกิดจากการตกผลึกภายใต้ความร้อนและความดันที่สูงมากภายในเปลือกโลก ลึกลงไปกว่า 200 กิโลเมตร นับเป็นเวลาหลายล้านปี แค่ประวัติของเพชรคร่าว ๆ ก็บ่งบอกแล้วว่าเป็นหินที่กำเนิดมาจากธรรมชาติซึ่งมีความแข็งมากที่สุดและมีมูลค่าสูงที่สุด (ภาพของแร่ที่เป็นเพชรหายากไม่สามารถหาของจริงมาประกอบได้)

2

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

2. คอรันดัม (Corundum) เป็นแร่ที่มีความแข็งสูง พบในหินภูเขาไฟชนิดหินบะซอลต์ ต่างประเทศพบในหินแปร หินแพกมาไกต์ หินอัคนีชนิดหินโซอีไนต์ และหินเนฟิลีนโซอีไนต์ เป็นแร่ที่มีความแข็งรองมากจากเพชร มักถูกมาทำเป็นทับทิม ไพลิน บุษราคัม

Advertisement

Advertisement

3

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

3. โทแพช (Topaz) เป็นแร่ที่กำเนิดมาจากสารละลายน้ำแร่ร้อนที่มีฟลูออรีนเป็นองค์ประกอบ มักพบตามรอยแตกในหินไรโอไลต์  หินแกรนิต และเพกมาไทต์ เป็นแร่ที่นิยมนำมาทำเป็นเครื่องประดับเลียนแบบเพชร (ภาพของแร่ที่เป็นโทแพชหายากไม่สามารถหาของจริงมาประกอบได้)

4

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

4. เบริล (Bery) เป็นอัญมณีที่เกิดจากการตกผลิตในน้ำแร่ร้อน มักเกิดในหินเพกมาไกต์ หินแกรนิตและหินแปรสัมผัสแบบแทนที่ มีหลายสี เช่น มรกต (สีเขียว) อะความารีน(สีฟ้า) และมอร์แกไนต์ (สีชมพู)

5

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

5. สปิเนล (Spinel) เป็นแร่ที่เกิดในอุณหภูมิสูง พบมากในหินแปรและยังเกิดเป็นแร่รองในหินอัคนีสีเข้มหลายชนิด มักจะถูกเข้าใจผิดว่าเป็น ทับทิม

3

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

6. ทัวร์มาลีน (Tourmaline) เป็นแร่ในกลุ่มซิลิเกต พบเกิดสัมพันธ์กับหินแกรนิตและเพกมาไกต์ ทัวร์มาลีน มีหลายสี

ๅ

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

7. โกเมน (Garnet) เป็นกลุ่มแร่ที่พบมากในหินแปรและหินอัคนีบางชนิดเป็นส่วนประกอบของธาตุเหล็ก การ์เนตมีหลายสี นิยมนำมาเจียระไน เป็นรูปเหลี่ยมต่าง ๆ เช่น เหลี่ยมมรกต ไข่ หยดน้ำ มาร์คีส เป็นต้น

6

ภาพถ่ายโดยนักเขียน

8. ควอตซ์ (Quartz) เป็นแร่ที่พบมากบนพื้นโลก โดยทั่วไปพบในหินอัคนี หินตะกอนและหินแปร ควอตซ์แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ ควอตซ์เนื้อผลึก สามารถมองเป็นผลึกได้ด้วยตาเปล่า และควอตซ์เนื้อละเอียด ไม่สามารถมองเห็นผลึกได้ด้วยตาเปล่า

ุจภาพถ่ายโดยนักเขียน

นี่เป็นเพียงแหล่งความรู้บางส่วนเท่านั้น ถ้าท่านได้เข้าไปศึกษาในสถานที่จริงท่านจะพบความรู้มากมายจนท่านอยากจะเป็นนักธรณีวิทยาเลยก็ว่าได้

นอกจากนี้ภายพิพิธภัณฑ์ มีห้องจำลองต่าง ๆ ให้ท่านได้เข้าไปชมศึกษากัน และรวบรวมความรู้ความเชื่อต่าง ๆ เกี่ยวกับอัญมณีอีกมากมาย

สถานที่ตั้งพิพิธภัณฑ์อัญมณีและเครื่องประดับจังหวัดจันทบุรี ตั้งอยู่ตำบลวัดใหม่ อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี