ในยุคสมัยนี้ที่กล้องฟิล์มกลับมาเป็นที่นิยมในกลุ่มคนทั่วไป หันไปทางไหนก็มีแต่คนพก คนยกออกมาถ่าย ทั้งนำมาถ่ายจริง ถ่ายเล่น หรือเก็บสะสม สาเหตุเพราะกล้องฟิล์มมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ราคาที่จับต้องได้ ขนาดเล็กกว่า เบากว่า และราคาถูกกว่ากล้องดิจิทัล แต่ช่วงหลังมานี้ ราคาฟิล์มนั้นมีการเพิ่มสูงขึ้นมาก จากที่เคยม้วนละไม่เกิน 100 บาท เป็นม้วนละ 200-350 บาทเลยทีเดียว นอกจากนี้ยังมีค่าล้างสแกนฟิล์ม ทำให้ค่าใช้จ่ายโดยเฉลี่ยอย่างต่ำต่อม้วนฟิล์ม 36 รูปสูงถึง 300-350 บาท หรือเฉลี่ยแล้วตกรูปละเกือบ 10 บาท

pic3

          สำหรับตัวเราเองที่หลงใหลในการถ่ายรูปฟิล์มอยู่แล้ว และได้มีโอกาสไปถ่ายฟิล์มเอกซเรย์จากการทำแล็บของภาควิชานิวเคลียร์และรังสี คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ทำให้รู้และเข้าใจถึงขั้นตอนในกระบวนการล้างฟิล์มมากขึ้น จึงเขียนบทความนี้ขึ้นมาเพื่อที่จะแบ่งปันข้อมูลและประสบการณ์เกี่ยวกับการล้างฟิล์มเบื้องต้นทั้งสองแบบให้เพื่อน ๆ ที่สนใจ

Advertisement

Advertisement

 

เริ่มจากการล้างฟิล์มถ่ายภาพด้วยตนเองก่อน เรามีอุปกรณ์ที่ต้องเตรียมดังนี้

  1. แท็งก์
  2. ที่ดึงฟิล์ม
  3. reel
  4. กรรไกร
  5. น้ำยาสร้างภาพ (Developer)
  6. น้ำยาคงสภาพ (Fixer)
  7. น้ำยาเคลือบฟิล์ม (Stabilizer)
  8. น้ำเปล่า

เมื่อเรามีอุปกรณ์ที่พร้อมแล้ว เรามาเริ่มขั้นตอนในการล้างฟิล์ม ดังนี้ (สำหรับทำในห้องมืด)

  1. โหลดฟิล์มออกมาโดยใช้reel (reel ต้องแห้งสนิท) เมื่อสุดม้วนแล้วใช้กรรไกรตัดที่ขั้วกลักฟิล์มได้เลย
  2. นำฟิล์มของเราใส่ในแท็งก์น้ำยาสร้างภาพ (Developer) แล้วเขย่า โดย 15 วินาทีแรกเขย่าตลอด จากนั้นเขย่า 5 วินาที พัก 25 วินาที จนครบ 7 นาที
  3. นำฟิล์มออกมาล้างน้ำเปล่า
  4. นำฟิล์มไปใส่น้ำยาคงสภาพ (Fixer) แล้วเขย่า โดย 15 วินาทีแรกเขย่าตลอด จากนั้นเขย่า 5 วินาที พัก 25 วินาที จนครบ 5 นาที

Advertisement

Advertisement

  • นำฟิล์มออกมาล้างน้ำเปล่า
  • จุ่มฟิล์มลงในน้ำยาลดแรงตึงผิว
  • เช็ดฟิล์มให้หมาดแล้วนำไปผึ่งให้แห้งในตู้อบ
  • pic2

    (ภาพนี้เป็นภาพถ่ายจากฟิล์มและแสดงถึงส่วนหนึ่งของการถ่ายภาพด้วยกระบวนการเอกซเรย์)

     

    ซึ่งในส่วนของการล้างฟิล์มเอกซเรย์นั้น ก็จะมีขั้นตอนที่คล้าย ๆ กัน แต่ทำได้ง่ายกว่ามาก (ทำในห้องมืดเช่นกัน)

    1. ดึงฟิล์มเอกซเรย์ที่ถ่ายเสร็จแล้วออกจากซอง (เป็นซองธรรมดา ไม่ต้องใช้อุปกรณ์ในการดึง)
    2. ใช้ที่คีบจับแผ่นฟิล์มแล้วนำไปเขย่าในแท็งก์น้ำยาสร้างภาพ (Developer) เป็นเวลา 2 นาที
    3. นำฟิล์มออกมาล้างน้ำเปล่าเป็นเวลา 1 นาที
    4. นำฟิล์มไปใส่น้ำยาคงสภาพ (Fixer) แล้วเป็นเวลา 2 นาที
    5. นำฟิล์มออกมาล้างน้ำเปล่าเป็นเวลา 1 นาที
    6. เช็ดฟิล์มให้หมาดแล้วนำไปผึ่งให้แห้ง

    Advertisement

    Advertisement

    *เวลาของแต่ละช่วงนั้นอาจจะมีความแตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับชนิดของฟิล์ม เช่นเดียวกับของฟิล์มถ่ายรูป

    **น้ำยาที่ใช้ในการล้างฟิล์มนั้นไม่เหมือนกัน เพียงแค่มีชื่อเรียกและหน้าที่ที่เหมือนกัน

    pic4pic5

     

                                            (สองภาพนี้แสดงถึงผลจากการล้างฟิล์มเอกซเรย์)

              ในทางกลับกัน อุปกรณ์ที่ใช้ในการล้างฟิล์มก็มีต้นทุนเช่นเดียวกัน ถ้าคุณถ่ายรูปไม่บ่อยนักหรือถ่ายเป็นบางโอกาสอาจจะต้องคำนวณดูความคุ้มค่าด้วยตนเอง แต่หากว่าคุณเป็นคนที่ชอบถ่ายรูปและมีฟิล์มที่ต้องการล้างจำนวนมาก การล้างฟิล์มด้วยตนเองนี้ก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่ดีเช่นกัน

    *บทความนี้เป็นเพียงการให้ข้อมูลเบื้องต้นเท่านั้น หากสนใจในการเริ่มต้นทำจริง ๆ ควรศึกษาและสอบถามผู้รู้เพิ่มเติม*


    ขอขอบคุณ

    ภาควิชานิวเคลียร์และรังสี คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

    นายวรันธร ตันอนุชิตติกุล

    เว็บไซต์ https://artyt.me/2015/01/11/วิธีล้างฟิล์มสีด้วยตัว/

    (ภาพถ่ายโดยนักเขียน)