สุข 3 ระดับ โดย อ.ปัณณทัต

สวัสดีครับ ผม อ.ปู ปัณณทัต บทความนี้จะเขียนถึง ความสุข 3 ระดับ ตามที่ผมจำแนกออกมาได้ เนื่องจาก เราไม่สามารถ ยึดติด กับอารมณ์ ใดๆ ได้นาน ความสุข ก็เป็น อารมณ์แห่งจิต ชนิดนึง ที่เรา พึงชอบ และ ต้องการให้ มีอารมณ์ ที่เกิดสุข อยู่กับเรานานๆ แต่ผมบอกได้เลยว่า มันมาๆ ไปๆ วนสลับ 3 ระดับ อยู่เสมอๆ ถ้าเราเข้าใจ เราจะมีความสุข ได้ง่ายๆ วน 3 ระดับ ไปเกือบทั้งวัน 

     สุข 3 ระดับ ได้แก่ 

1 สงบสุข 

2 ปรกติสุข

3 ปิติสุข 

   เมื่อท่านดับทุกข์ ได้ตามวิถีทางของท่านแล้ว เช่น ได้กินอิ่ม นอนหลับ มีปัจจัยสี่ครบ บริบูรณ์

 

          *** สุข ระดับ ที่ 1  คือ สงบสุข ***

  เมื่อกายสบายแล้ว ปล่อยจิต ให้สงบ คือ ไม่ต้องไปกังวล คิดอะไรทั้งสิ้น ซึ่งจะเป็นปรกติที่คนทุกท่านทำได้แน่นอน ไม่ต้องไปกำหนดลมหายใจที่ปลายจมูก อะไรทั้งสิ้น เราไม่ได้จะมาทำสมาธิแบบพระ คนละวิชากัน  

Advertisement

Advertisement

  ให้ความสงบ เป็นปรกติ แบบ อยู่เฉย ซึ่งไม่ต้องกังวลไปกำหนดเวลา ว่าจะต้องสงบนิ่งนานแค่ไหน ซึ่งแต่ละบุคคลใช้ เวลาสงบจิตได้ไม่เท่ากันแน่นอน หรือ เวลาเราตกใจ ตื่นกลัว จะสงบได้ช้า เช่น เจอไฟกำลังไหม้ตึก ที่เราอยู่ในตอนนั้น จะให้สงบจิตอยู่นาน คงไม่รอดแน่

สงบสุข        ภาพโดย อาจารย์ ปัณณทัต

   เมื่อท่านเข้าใจและ ทำจิตสงบได้ละ ให้คิดถึงเรื่องที่ท่านมีความสุข ตามที่ท่านชอบ แค่คิดเท่านั้นนะครับ ยังไม่ต้องกระทำอะไรทั้งสิ้น

    เมื่อท่านสงบนิ่งและคิดเรื่องที่ท่านชอบ

  เวลานั้นละ เรียกว่า ท่านเข้า ความสงบสุข แห่งตน จากนั้นท่านจะมี รอยยิ้ม ขึ้นมาได้ทันที

  แต่พึงระวัง ความ สงบสุข อารมณ์ แบบฝันหวาน นั้นอยู่ได้ไม่นาน ต้องข้ามไปให้ได้ครับ คือต้องไม่ไปยึดติดกับมัน แล้วความสงบสุข จะวนเข้ามาหาเราเอง เช่นความมีความสงบสุข จากการคิดถึง เรื่องบางสิ่ง ที่เรามีความสุขในอดีต แต่ปัจจุบันสิ่งนั้น ไม่มีแล้ว ตัวอย่าง บางท่านเคยร่ำรวย แต่ปัจจุบัน ล้มละลาย 

Advertisement

Advertisement

   ต้องสงบสุข ไปกับเรื่องราวในปัจจุบันกาล ให้ท่านมองสิ่งรอบๆตัวท่าน แล้วคิดเชิงบวกให้เกิดความสุขทางใจขึ้นมา เรื่องในอดีตตัดทิ้ง เรื่องความสุขในอดีตได้จบไปแล้ว หรือคิดเพ้อฝันถึงความสุขในอนาคต ที่ยังไม่มี ทำให้เกิดกิเลส เป็นไปไม่ได้ ยังไม่ถึงเวลานั้น 

    จงพึงพอใจในสิ่งต่างๆ ที่เรามีอยู่ในปัจจุบันกาล เท่านั้น ความ สงบสุข จึงบังเกิดได้ โดยไม่ต้องทำอะไร สำหรับผมแค่นั้งชม สวนดอกไม้ ที่ปลูกในกระถางหน้าบ้านตน ความสงบสุข ก็บังเกิดง่ายๆ แล้วครับ

ต้นไม้ สงบสุข

         ภาพโดย  อาจารย์ ปัณณทัต

         *** สุข ระดับ ที่ 2 คือ ปรกติสุข ***

Advertisement

Advertisement

  สงบสุข ในระดับ แรก เกิดขึ้นได้เองโดยเราไม่ต้องไปทำอะไรเลย แต่วันทั้งวัน จะให้เรามาอยู่นิ่งเฉย ตลอดนั้นเป็นไปไม่ได้ ต้องได้มีกิจกรรมต่างๆเข้ามา ให้ได้กระทำอะไรบ้าง แน่นอน เมื่อท่านเริ่มขยับตัว ลุกไปกระทำอะไรก็ดี นั้นละเรียกว่า ท่านเข้า สุข ระดับ 2 ปรกติสุข เช่น เมื่อผมตื่นขึ้นมา ในตอนเช้า ยังไม่ได้ทำอะไร ลืมตาขึ้นมา แต่ยังคงนั้งอยู่ ที่เตียงนอน สักครู่ อย่างสงบสุข จากนั้น ก็ลุกขึ้นเดินไปอาบน้ำ แบบ ปรกติสุข 

    สุข ระดับ 2 ปรกติสุข คือ ความสบายใจกาย ในการกระทำกิจกรรมต่างๆ ตามธรรมดาของตนเอง

ปรกติสุข   ภาพโดย อาจารย์ ปัณณทัต

      ต่อไปใน สุข ระดับที่ 3  ปิติสุข คือ เมื่อเราได้สิ่งอันพึงปารารถมาครอบครอง หรือ ความสบายใจกาย ถึงขนาดตามความต้องการ 

        *** สุข ระดับ ที่ 3 คือ ปิติสุข ***

  สุขในระดับนี้ จะบังเกิดขึ้นอยู่กับจิต เราไม่นาน แค่สักครู่นึง เท่านั้น คือ เมื่อเวลา ที่เราดีใจ จากการทำกิจกรรม ต่างๆ ได้บรรลุเป้าหมาย สำเร็จตามที่กำหนดมาแต่แรก แบบ สำเร็จ ดีเยี่ยมไปเลย ความปิติสุข จึงจะบังเกิดขึ้นมาได้เอง 

    ผมได้ค้นพบ หนทางปิติสุข แบบง่ายๆ คือ ท่านต้องไม่ไปกำหนด เป้าหมายในสิ่งที่ท่านจะทำได้ ตามความสามารถของท่านเอง ค่อยฝึกบรรลุเป้าหมายที่ยากขึ้น ที่ละไม่มาก  

   เช่น ถ้าเรามีรายได้น้อย ก็ควรตั้งเป้าการใช้จ่าย ให้เหลือเก็บบ้างนิดหน่อย ท่านก็จะบรรลุเป้าหมายได้ ปิติสุขง่าย 

    แต่ถ้า มีรายได้น้อย ไม่ยอมใช้จ่าย หวังจะเก็บเงินให้ได้มาก ให้เป็นคนร่ำรวยในอนาคต เป้าหมายแบบนี้ จะบรรลุได้ยาก ความปิติสุขไม่บังเกิดขึ้นมาในกาลปัจจุบันของท่าน ได้ความลำบาก เกินกว่าเหตุ มาแทนที่ 

   ตามความคิดของผม คือ หาความสุขเท่าที่ เราจะหาทำได้ ในปัจจุบันกาลของตน ไม่ไปยึดติดกับเรื่องสุขในอดีตที่จบไปแล้ว หรือ เพ้อฝันไปอนาคตที่ยังไม่ถึงเวลานั้น

  ผมไม่ได้ไปกำหนด การวางแผนล่วงหน้าอะไรทั้งสิ้น เพราะถ้ากำหนดการ ล่วงหน้าไปแล้ว ต้องมา รอ จนกว่าจะถึงเวลานั้นจึงจะไปทำได้ ทำให้เกิดความกังวล และถ้าถึงเวลานั้นเกิดทำไม่ได้ ก็ไปเกิดความผิดหวังมาแทนที่

   สุข ระดับ 3 ปิติสุข ของผม จึงไม่ต้องรอนาน ได้จากความสำเร็จ เป้าหมายในการใช้ชีวิตประจำวัน แค่นั้นเองครับ เช่นผมตั้งเป้าหมาย ในวันนี้ ผมจะกินอะไร ผมก็ไปจัดหามา กินได้สำเร็จ ปิติสุข บังเกิดได้แน่นอน

  ปิติสุข

    ภาพโดย อาจารย์ ปัณณทัต

สุข 3 ระดับ  1 สงบสุข 2 ปรกติสุข 3 ปิติสุข

 ทั้งสามระดับ จะวนเข้าออกจิตของเราอยู่เสมอ ถ้าท่านทำจิตให้ สบายๆ ไม่กำหนดเป้าหมาย ของชีวิต ยากเกินกว่า ความสามารถที่ท่านจะทำได้ ความสุขทั้งสามระดับ จะมาสู่ท่านแน่นอน  เจริญสุข กันทั่วไป ครับ 

_______________________________

เปิดประสบการณ์ความบันเทิงที่หลากหลายสุดปัง บน App TrueID โหลดเลย ฟรี !