เพื่อน ๆ มือใหม่หลาย ๆ คนอาจจะไม่ประสบความสำเร็จในการปลูกเลี้ยงกระบองเพชร เพราะเวลาเลี้ยง ๆ ไปก็เน่าตายในที่สุด หรือไม่กระบองเพชรของเราก็เจริญเติบโตได้ไม่ดี ซึ่งก็มีหลากหลายปัจจัยที่ช่วยทำให้กระบองเพชรของเราเจริญเติบโตได้ดี ซึ่งปัจจัยหนึ่งในนั้นก็คือ"ดินปลูกกระบองเพชร"ของเรานั่นเอง ซึ่งดินปลูกกระบองเพชรก็เปรียบเสมือนอาวุธลับของแต่ละคนในการเลี้ยงดูกระบองเพชรของตนให้เจริญเติบโตงอกงาม เพื่อน ๆ มือใหม่หลายคนอาจจะยังไม่รู้วิธีผสมดินที่ใช้ในการปลูกกระบองเพชร และไม่รู้ว่าควรเลือกใช้วัสดุปลูกชนิดใด มาใช้ในการผสมดินปลูก วันนี้ผมเลยจะมาชวนเพื่อน ๆ มารู้จักกับส่วนผสมเบื้องต้นที่ใช้ในการผสมดินปลูกกระบองเพชร และสูตรดินง่าย ๆ สำหรับมือใหม่หัดเลี้ยงแคคตัสกันครับวัสดุปลูก

       ดินแคคตัสที่เราใช้ปลูกกันในขณะนี้มีอยู่ด้วยกันหลากหลายสูตร ซึ่งก็จะมีส่วนผสมและคุณสมบัติที่แตกต่างกันออกไป สำหรับคนเลี้ยงเองก็ไม่มีสูตรไหนที่ดีที่สุด ขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมในที่นั้น ๆ และขึ้นอยู่กับความต้องการของผู้ใช้ ดังนั้นสูตรดินของผู้เลี้ยงแต่ละคน ก็จะแตกต่างกันออกไป ทุกคนสามารถปรับใช้ทดลองสูตรดินของตนเองได้จนกว่าจะลงตัว แต่โดยทั่วไปแล้วส่วนผสมของดินปลูกก็จะแบ่งเป็น 2 ส่วนหลัก ๆ ก็คือส่วนที่เป็นหินและส่วนที่เป็นเนื้อดิน โดยส่วนมากผู้คนจะผสมรวมกันในอัตราส่วน 1 ต่อ 1 เป็นอัตราส่วนที่ใช้โดยปกติทั่วไป และสามารถนำไปปรับใช้ให้เหมาะสมกับพื้นที่ปลูกเลี้ยงในแต่ละพื้นที่ได้ โดยในพื้นที่ที่อากาศร้อน และแห้งแล้ง สามารถปรับอัตราส่วนดินต่อหินเป็น 2 ต่อ 1 ได้ เพราะว่าส่วนที่เป็นดินจะช่วยให้กักเก็บน้ำได้มากขึ้นและไม่ทำให้ดินแห้งเร็วเกินไป หรือในที่ที่มีอากาศร้อนอบอ้าว และมีฝนตกชุก ในพื้นที่แห่งนี้ก็จะมีความชื้นอยู่มาก ดังนั้นเราควรปรับสูตรดินแคคตัสเป็นดินต่อหินเป็น 1 ต่อ 2 สูตรนี้ก็จะช่วยให้ดินโปร่งร่วนซุยระบายน้ำได้ดี ทำให้ดินที่ใช้ปลูกแคคตัสนั้นกักเก็บความชื้นได้ไม่สูงเกินไป จะทำให้ดินแห้งไว แคคตัสเติบโตได้ดีและรากไม่เน่าง่ายอีกด้วย สำหรับวัสดุปลูกที่นำมาใช้เป็นส่วนผสมหลักของดินปลูกแคคตัสนั้น ก็มีอยู่ด้วยกันหลากหลายชนิดให้เพื่อน ๆ ได้เลือกใช้ในการนำไปผสมดินปลูกของตนเองได้ตามต้องการ โดยแบ่งเป็น 2 ส่วนหลัก ๆ ซึ่งก็คือ วัสดุปลูกที่เป็นหิน และวัสดุปลูกที่เป็นดิน

Advertisement

Advertisement



วัสดุปลูกที่เป็น “หิน” ได้แก่

  1. หินภูเขาไฟ หินชนิดนี้มีน้ำหนักเบา ช่วยให้ดินโปร่ง ระบายน้ำได้ดี อากาศหมุนเวียนได้ดี มีหลากหลายขนาด ใช้เป็นส่วนประกอบหลักในดินปลูกกระบองเพชรหินภูเขาไฟ
  2. เพอร์ไลต์ เกิดจากแร่หินภูเขาไฟตามธรรมชาติที่นำมาเผาด้วยความร้อนสูง ลักษณะเป็นเกล็ดสีขาว น้ำหนักเบา ระบายน้ำได้ดี ช่วยให้ดินปลูกโปร่งและร่วนซุย มีหลากหลายขนาดให้เลือกใช้ตามความต้องการ ส่วนมากจะนำเข้าจากต่างประเทศจึงมีราคาค่อนข้างแพงเพอร์ไลต์

Advertisement

Advertisement

  • อะคาดามะหรือดินญี่ปุ่น มีลักษณะเป็นเม็ดสีน้ำตาล เกิดจากการเผาดินด้วยความร้อนที่สูง นิยมใช้ผสมในดินปลูกแคคตัสหรือโรยหน้ากระถางเพื่อให้เกิดความสวยงาม และยังช่วยให้สังเกตได้ง่ายว่าดินยังชื้นอยู่หรือไม่ มีหลากหลายขนาดให้เลือกใช้ มีราคาแพง และอายุการใช้งานประมาณ 1-2 ปีดินญี่ปุ่น
  • เวอร์มิคูไลท์ เป็นแร่ที่ถูกนำไปเผา มีลักษณะโปร่งเบา นิยมใช้ผสมลงดินปลูก มีคุณสมบัติไม่ละลายน้ำ อุ้มน้ำ ปลดปล่อยธาตุอาหารในตนเองได้อย่างช้า ๆ จึงเปรียบเสมือนแร่ธาตุในดินตามธรรมชาติเวอร์มิคูไลท์


  •  

    วัสดุปลูกที่เป็น “ดิน” ได้แก่

    1. ดินใบก้ามปู ดินชนิดนี้เกิดจากการหมักจากต้นก้ามปู มีไนโตรเจนสูง ส่วนใหญ่มักล่อนเอาเศษใบที่ยังไม่สลายตัวดีออกก่อนนำไปใช้ เป็นส่วนผสมหลักของดินปลูกดินใบก้ามปู
    2. ทรายหยาบหรือทรายก่อสร้าง ช่วยให้ดินปลูกมีความโปร่งระบายน้ำได้ดี และกักเก็บความชื้นได้ดี แต่ไม่ควรใช้ทรายที่ละเอียดเพราะจะทำให้ดินปลูกจับตัวกันเป็นก้อนทรายหยาบ
    3. พีทมอส เกิดจากซากของมอสที่ตายทับถมกัน จนเกิดการย่อยสลาย มีลักษณะคล้ายดิน และมีความร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดี นิยมใช้เพาะเมล็ดแคคตัส หรือผสมกับดินปลูก และที่ควรระวังคืออย่าปล่อยให้พีทมอสแห้ง เพราะจะทำให้จับตัวกันเป็นก้อน ทำให้ดินแน่นต้นไม้เติบโตได้ไม่ดีพีทมอส
    4. แกลบดิบ คือเปลือกของข้าวสาร นิยมใช้ผสมลงในดินปลูก ระบายน้ำได้ดี ควรนำไปหมักก่อนนำมาใช้งาน แต่มีข้อเสียคือถ้าเก่าและสกปรกจะทำให้เป็นที่อยู่ของเชื้อแบคทีเรียหรือเชื้อรา ซึ่งเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้รากของแคคตัสเน่าได้ พ่อค้าและแม่ค้านิยมใช้เพราะมีราคาถูกแกลบดิบ
    5. ขุยมะพร้าว เป็นวัสดุที่หาง่าย มีราคาถูก ช่วยกักเก็บความชื้นได้ดี แต่มีธาตุอาหารไม่มาก และมีอายุในการใช้งานที่สั้น เมื่อใช้ไปนานๆจะเกิดการย่อยสลายกลายเป็นโคลน ส่งผลเสียต่อต้นกระบองเพชรที่เราปลูกเลี้ยงได้

    ขุยมะพร้าว

     



     

    ดินปลูกแคคตัสสูตรดินร่วน โปร่ง ระบายน้ำได้ดี รากไม่เน่า 100%

       ส่วนผสมดิน ได้แก่

    1. ดินหมักใบก้ามปู          3 ส่วน
    2. หินภูเขาไฟ เบอร์ 0      3 ส่วน
    3. ทรายหยาบ                 2 ส่วน
    4. เพอร์ไลต์                    1 ส่วน
    5. เวอร์มิคูไลท์                1 ส่วน

    การผสมดินปลูกกระบองเพชรมีขั้นตอน ดังนี้

    1. ทำการเทส่วนผสมทั้งหมดที่เตรียมไว้ลงไปในภาชนะผสมที่เตรียมไว้ ส่วนผสมสำหรับดินปลูกแคคตัส

    2. ทำการคนผสมส่วนผสมทุกอย่างเข้าด้วยกัน และลองสังเกตลักษณะของดินว่ามีลักษณะเป็นดินที่โปร่งแล้วรึยัง ถ้าดินยังไม่โปร่งร่วนพอ สามารถเติมหินภูเขาไฟเพิ่มเข้าไปได้ตามต้องการ หลังผสมเสร็จก็เก็บใส่กล่องให้มิดชิด ดินจะได้ไม่แห้งดินที่ผสมเสร็จแล้ว

           เป็นยังไงกันบ้างละครับสำหรับขั้นตอนในการผสมดินปลูกแคคตัสสำหรับมือใหม่ ก็ง่ายมาก ๆ เลยใช่มั้ยละครับ วัสดุที่ใช้ในการผสมก็สามารถหาซื้อได้ตามร้านขายวัสดุอุปกรณ์การเกษตรทั่วไป และมีราคาไม่แพง เพื่อน ๆ มือใหม่ก็สามารถทำตาม หรือจะนำสูตรดินของผมไปปรับเปลี่ยน และปรับใช้ในการปลูกต้นกระบองเพชรของตนเอง ต้นกระบองเพชรของเพื่อน ๆ ทุกคนก็จะได้เจริญงอกงาม และไม่เน่าตายอย่างแน่นอน

     

    ***ภาพถ่ายโดยผู้เขียน